Bỏ đối chiếu công nợ chi tiết là bước gây lệch báo cáo nhiều nhất qua các tháng.
Bỏ bước đối chiếu công nợ phải thu/phải trả với sổ chi tiết từng khách hàng-nhà cung cấp là bước gây lệch báo cáo nhiều nhất, vì sai lệch nhỏ sẽ cộng dồn vào số dư đầu kỳ của tháng sau. Bỏ bước phân bổ đúng kỳ chi phí trả trước và khấu hao cũng khiến lợi nhuận từng tháng bị méo dù tổng năm vẫn khớp.
Đây là bước hay bị bỏ qua nhất vì tốn thời gian, nhưng sai lệch sẽ cộng dồn sang tháng sau.
Không đối chiếu kịp khiến chênh lệch nhỏ bị "treo" nhiều tháng mới phát hiện.
Bỏ bước này làm lợi nhuận từng tháng bị méo dù tổng năm vẫn khớp.
Bút toán treo qua nhiều tháng là dấu hiệu sổ sách đang được "vá" thay vì được kiểm soát.
Tôi khuyên chủ doanh nghiệp coi checklist khóa sổ giống như việc khóa cửa nhà trước khi đi ngủ — làm đủ 4 bước hay chỉ làm 2 bước, người ngoài nhìn vào báo cáo tháng đó vẫn thấy y như nhau, nhưng rủi ro tích tụ phía sau thì hoàn toàn khác. Một khoản công nợ chưa đối chiếu, một bút toán treo chưa xử lý dứt điểm — từng cái riêng lẻ có thể nhỏ, nhưng nếu tháng nào cũng bỏ qua vài bước, đến lúc anh chị cần một con số thật để ra quyết định lớn (vay vốn, gọi vốn, hay bán doanh nghiệp) thì mới phát hiện sổ sách đã lệch từ rất lâu mà không ai kịp sửa.